رئیس پلیس فتا فراجا از سهم ۷۰ درصدی لینک‌های آلوده با عناوین «عکس یادگاری» و «کارت دعوت عروسی» در جرائم سایبری دو ماه اخیر خبر داد و نسبت به نصب فایل‌ها و برنامه‌های ناشناس هشدار داد.
به گزارش نیمرخ/ مجرمان سایبری با سوءاستفاده از اعتماد افراد به دوستان و آشنایان یا تحریک حس کنجکاوی آن‌ها، لینک‌ها و فایل‌های آلوده را در قالب عکس یادگاری و کارت دعوت ارسال می‌کنند و کاربران را به باز کردن لینک یا نصب برنامه‌های ناشناس ترغیب می‌کنند. پس از اجرای فایل مخرب، امکان دسترسی غیرمجاز به اطلاعات شخصی، پیامک‌ها، مخاطبان و حتی اطلاعات بانکی تلفن همراه فراهم می‌شود.
۷۰ درصد جرائم سایبری با دو شگرد تکراری
سردار وحید مجید، رئیس پلیس فتا فراجا، در گفت‌وگو با خبرنگار اجتماعی خبرگزاری تسنیم با اشاره به افزایش جرائم مرتبط با لینک‌ها و فایل‌های آلوده اظهار کرد: بررسی‌های دو ماه گذشته نشان می‌دهد حدود ۷۰ درصد جرائم سایبری مرتبط با لینک‌ها و فایل‌های مخرب، با دو شگرد «عکس یادگاری» و «کارت دعوت» انجام شده است.
وی افزود: مجرمان با ارسال لینک‌های آلوده یا فایل‌های مخرب با این عناوین، کاربران را به باز کردن لینک یا دریافت و اجرای فایل ترغیب می‌کنند تا به اطلاعات و دسترسی‌های آن‌ها دست پیدا کنند.
رئیس پلیس فتا فراجا با تأکید بر ضرورت هوشیاری کاربران گفت: حتی اگر پیام از حساب یک فرد آشنا ارسال شده باشد، نباید بدون بررسی آن را باز کرد و لازم است پیش از هر اقدامی، صحت پیام از طریق تماس با فرستنده تأیید شود.
از عکس یادگاری تا آلوده شدن تلفن همراه دیگران
این شگردها صرفاً به هشدارهای پلیس محدود نمی‌شود و پیش از این نیز پرونده‌های متعددی در این زمینه تشکیل شده است. شهریورماه امسال، پلیس فتا تهران بزرگ از شناسایی پرونده‌ای خبر داد که در آن ۵۰ شهروند با فایل‌های آلوده‌ای که تحت عنوان عکس یادگاری ارسال شده بود، قربانی شده بودند.
در این پرونده، مجرمان با ارسال لینک‌ها و فایل‌هایی در قالب تصاویر قدیمی و شخصی، کاربران را به اجرای محتوای آلوده ترغیب کرده بودند. پس از نصب فایل، اطلاعات شخصی و بانکی برخی قربانیان در معرض دسترسی غیرمجاز قرار گرفت.
بررسی‌های پلیسی همچنین نشان داد بدافزار در برخی موارد بدون اطلاع صاحب تلفن همراه، پیام‌های آلوده را برای سایر مخاطبان ارسال می‌کرد و به این ترتیب، گوشی قربانی به ابزاری برای گسترش کلاهبرداری تبدیل می‌شد.
کارت دعوت عروسی؛ پوششی برای نصب بدافزار
یکی دیگر از شگردهای پرتکرار مجرمان، ارسال کارت دعوت جعلی عروسی است. در این روش، کاربر پیامی دریافت می‌کند که برای مشاهده کارت دعوت باید فایل یا برنامه‌ای را دانلود و نصب کند؛ در حالی که برای مشاهده یک کارت دعوت معمولی، نیازی به نصب نرم‌افزار ناشناس نیست.
پلیس فتا گیلان نیز پنجم آبان امسال درباره این شیوه هشدار داد و اعلام کرد مجرمان با ارسال پیام‌های جعلی تحت عنوان کارت عروسی، شهروندان را به کلیک روی لینک‌های آلوده ترغیب می‌کنند تا به اطلاعات شخصی و بانکی آن‌ها دسترسی پیدا کنند.
پلیس فتای زنجان نیز پیش‌تر درباره برنامه‌های جعلی عکس یادگاری هشدار داده و اعلام کرده بود این برنامه‌ها می‌توانند به تصاویر، فهرست مخاطبان و اطلاعات بانکی کاربران دسترسی پیدا کنند و حتی پیام‌های آلوده را به‌صورت خودکار برای دیگران بفرستند.
چرا کاربران همچنان گرفتار این ترفندها می‌شوند؟
با وجود هشدارهای مکرر پلیس فتا، تغییر عنوان پیام‌ها و استفاده از موضوعات روزمره و آشنا باعث شده است مجرمان همچنان بتوانند از اعتماد و بی‌احتیاطی کاربران سوءاستفاده کنند.
این شیوه تنها به عکس یادگاری و کارت دعوت محدود نیست. پیش‌تر نیز پیامک‌های جعلی ابلاغیه قضایی و شکایت با هدف ترغیب کاربران به نصب برنامه‌های مخرب و ورود به درگاه‌های جعلی پرداخت ارسال شده بود.
در برخی از این پرونده‌ها نیز بدافزار پس از آلوده کردن گوشی، پیامک‌های فریبنده را برای تعداد زیادی از مخاطبان ارسال می‌کرد؛ بنابراین ممکن است فرستنده یک پیام مشکوک، خود قربانی کلاهبرداری باشد و از ارسال آن اطلاعی نداشته باشد.
چگونه از گرفتار شدن در دام لینک‌های آلوده جلوگیری کنیم؟
کاربران برای پیشگیری از این نوع کلاهبرداری باید به چند نکته توجه کنند:
🔵 به پیام‌های حاوی لینک یا فایل، حتی اگر از طرف دوستان و آشنایان ارسال شده باشند، بدون بررسی اعتماد نکنند.
🔵 برای مشاهده عکس یا کارت دعوت، هیچ برنامه ناشناسی را از طریق لینک‌های ارسالی نصب نکنند.
🔵 فایل‌های دارای پسوند APK را که امکان نصب برنامه روی گوشی‌های اندرویدی را فراهم می‌کنند، با حساسیت بیشتری بررسی کنند.
🔵 نرم‌افزارهای مورد نیاز را فقط از فروشگاه‌ها و منابع معتبر دریافت کنند.
🔵 از در اختیار گذاشتن کدهای تأیید و رمزهای یک‌بارمصرف خودداری کنند و تأیید دومرحله‌ای حساب‌های کاربری را فعال نگه دارند.
اگر روی لینک مشکوک کلیک کردیم چه کنیم؟
در صورتی که کاربر روی لینک مشکوک کلیک کرده یا برنامه ناشناسی را نصب کرده باشد، باید در صورت احتمال آلودگی، ارتباط اینترنتی تلفن همراه را قطع کند و دستگاه را در حالت پرواز قرار دهد. سپس برنامه‌های تازه‌نصب‌شده و ناشناس را بررسی کرده و برای حذف و بررسی فنی آن‌ها اقدام کند.
همچنین اگر احتمال دسترسی غیرمجاز به حساب بانکی وجود دارد، باید موضوع را فوراً از طریق بانک و پلیس فتا پیگیری کند. در صورت برداشت وجه نیز تماس با مرکز فوریت‌های سایبری پلیس فتا به شماره ۰۹۶۳۸۰ و ثبت گزارش در کوتاه‌ترین زمان اهمیت دارد.
آمار اعلام‌شده از سوی رئیس پلیس فتا نشان می‌دهد که مجرمان سایبری همچنان از ساده‌ترین ابزارها، یعنی اعتماد و کنجکاوی کاربران، برای سرقت اطلاعات و دارایی‌های آن‌ها استفاده می‌کنند. بنابراین پیش از باز کردن هر لینک یا نصب فایل دریافتی، باید از صحت آن مطمئن شد؛ چراکه گاهی فاصله میان امنیت اطلاعات و گرفتار شدن در دام کلاهبرداران، فقط یک کلیک است./ تسنیم