کاهش نرخ باروری، افت آمار ازدواج و افزایش سن فرزندآوری، روند جمعیتی ایران را با چالش جدی مواجه کرده است؛ به‌طوری‌که تداوم این وضعیت می‌تواند به افزایش سالمندی و کاهش چشمگیر جمعیت کشور در دهه‌های آینده منجر شود.
به گزارش نیمرخ/ مرضیه وحید دستجردی، دبیر ستاد ملی جمعیت، در بیست‌وچهارمین کنگره بین‌المللی انجمن علمی باروری و ناباروری ایران با هشدار درباره روند کاهشی جمعیت کشور اظهار کرد: نرخ باروری کلی ایران از ۶ تا ۷ فرزند به ازای هر زن در سال ۱۳۶۵ به ۱.۳۴ فرزند در سال ۱۴۰۴ رسیده است؛ در حالی که برای حفظ جمعیت فعلی در محدوده ۸۷ میلیون نفر، این شاخص باید بالاتر از ۲.۱ باشد.
وی با اشاره به برآوردهای جمعیتی افزود: در صورت تداوم روند فعلی، جمعیت ایران طی ۷۵ سال آینده به ۳۱ میلیون نفر کاهش خواهد یافت و پنجره جمعیتی کشور نیز طی ۱۵ سال آینده بسته می‌شود.
عوامل اقتصادی و اجتماعی کاهش فرزندآوری
دستجردی، تورم، هزینه‌های سنگین مسکن، تحولات فرهنگی، فردگرایی، تأخیر در ازدواج و دشواری جمع میان اشتغال و فرزندآوری را از مهم‌ترین عوامل کاهش موالید دانست و گفت: توسعه اجتماعی و افزایش سطح سواد، بدون توسعه اقتصادی متناسب، از عوامل تأثیرگذار بر این روند است.
به گفته دبیر ستاد ملی جمعیت، در حال حاضر حدود ۷.۳ میلیون مرد مجرد در گروه سنی ۲۰ تا ۵۴ سال و ۶.۵ تا ۷ میلیون زن مجرد در سن باروری در کشور حضور دارند که مجموع این افراد به حدود ۱۴ میلیون نفر می‌رسد.
وی همچنین با اشاره به افزایش سن فرزندآوری اظهار کرد: میانگین سن مادر در نخستین فرزندآوری در کشور ۲۷.۶ سال و در تهران ۳۰.۸ سال است. فاصله میان ازدواج تا تولد فرزند اول نیز به ۴.۶ سال رسیده است.
کاهش ازدواج و افزایش جمعیت سالمند
دستجردی با اشاره به کاهش آمار ازدواج از ۹۰۰ هزار مورد در سال ۱۳۸۹ به ۴۳۱ هزار مورد در سال ۱۴۰۴، از افزایش هفت‌برابری تجرد قطعی زنان خبر داد و افزود: سهم جمعیت بالای ۶۰ سال کشور که اکنون ۱۳ درصد است، تا سال ۱۴۳۰ به ۳۲ درصد خواهد رسید؛ موضوعی که هزینه‌های مراقبت و نیاز به نیروی انسانی جوان را افزایش می‌دهد.
حمایت‌های دولت برای تقویت فرزندآوری
دبیر ستاد ملی جمعیت در ادامه به اجرای طرح «کارت امید مادر» از ابتدای سال ۱۴۰۵ اشاره کرد و گفت: بر اساس این طرح، ماهانه ۲ میلیون تومان به مدت ۲۴ ماه برای تأمین هزینه‌های کودک به حساب مادران واریز می‌شود.
وی همچنین پوشش کامل هزینه‌های درمان ناباروری از سوی بیمه‌ها و ادغام غربالگری ناباروری در شبکه بهداشت و درمان را از دیگر برنامه‌های پیشنهادی دانست و از فعالیت ۷۹ مرکز سطح ۲ و ۱۳۰ مرکز سطح ۳ درمان ناباروری در کشور خبر داد./ ایسنا